W Przedszkolu nr 3 z oddziałami integracyjnymi w Skierniewicach w Dniu Polskiej Niezapominajki było błękitno. Dzieci przyszły ubrane na niebiesko, nauczycielki także. Sale, korytarze, prace plastyczne i drobne pamiątki układały się w jeden kolorystyczny kod: niezapominajka.

Kwiat skromny. Mały. Łatwy do przeoczenia. Tego dnia w przedszkolu stał się bohaterem opowieści o pamięci, przyrodzie, wzajemnej życzliwości i o mieście, które od lat promuje się jako stolica nauk ogrodniczych.

– W sekretnym języku kwiatów niebieski kolor zarezerwowany jest dla wzniosłych uczuć – tłumaczyła Agnieszka Bukowska, wychowawczyni z Przedszkola nr 3. – W ten sposób te niepozorne, ale piękne kwiaty stały się symbolem miłości do człowieka, miłości do Ziemi.

To zdanie dobrze oddaje sens całego święta, bo Dzień Polskiej Niezapominajki nie jest tylko sympatycznym przedszkolnym rytuałem. Jest jednym z tych świąt, które pod miękką, niemal dziecięcą formą niosą poważną treść.

Błękitne święto pamięci

Dzień Polskiej Niezapominajki obchodzony jest 15 maja. Pomysłodawcą święta był Andrzej Zalewski, dziennikarz radiowej Jedynki, prowadzący „Ekoradio”. Po raz pierwszy święto odbyło się w 2002 roku i od początku miało promować polską przyrodę oraz przypominać o potrzebie jej ochrony. Tak opisują jego genezę Lasy Państwowe.

W Przedszkolu nr 3 w Skierniewicach ta idea ma już własną historię. Placówka celebruje Święto Polskiej Niezapominajki od 22 lat. Dla społeczności przedszkola to nie jednorazowa akcja, lecz tradycja, do której wraca się z sentymentem – jeszcze z czasów starego budynku, wcześniejszych dekoracji, poprzednich roczników dzieci i nauczycieli.

Anna Sopińska, dyrektorka Przedszkola nr 3 z oddziałami integracyjnymi, zwracała uwagę, że tegoroczne obchody miały wymiar szerszy niż zwykle. Integracja, która na co dzień oznacza tu pracę z dziećmi potrzebującymi dodatkowego wsparcia, została rozszerzona na lokalną społeczność. Do konkursu plastycznego zaproszono także inne przedszkola.

Dzieci przeżywały święto z radością.

Od konwalii po tulipany. Kwiaty potrafią budować tożsamość

Kwiatowe święta nie są polską osobliwością. W wielu krajach i regionach Europy rośliny stały się częścią kalendarza, pamięci zbiorowej, a czasem także silnym znakiem promocyjnym.

Francuzi 1 maja wręczają sobie konwalie. Na stronie internetowej francuskiego Ministerstwa Rolnictwa znajdujemy komunikat: „Le 1er mai, jour de la fête du travail, on offre traditionnellement du muguet à ses proches comme porte-bonheur” – czyli 1 maja, w Święto Pracy, tradycyjnie ofiarowuje się bliskim konwalię jako talizman szczęścia. Holandia zbudowała wokół tulipana jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli kraju.  Narodowy Dzień Tulipana otwiera sezon tulipanowy i jest zarazem świętem ogrodnictwa, turystyki oraz narodowej marki. W Portugalii czerwony goździk przypomina o Rewolucji Goździków z 1974 roku, która zakończyła dyktaturę. We Włoszech mimoza stała się kwiatem Dnia Kobiet. W Bułgarii Kazanłyk ma Festiwal Róży, a w Prowansji lawenda jest nie tylko rośliną, ale krajobrazem, zapachem i produktem turystycznym.

To przykłady różne, ale łączy je jedno: kwiat bywa znakiem miejsca. Nie tylko ozdobą.

Skierniewice dobrze to rozumieją. Miasto od lat promuje się jako Stolica Nauk Ogrodniczych. Ma tu siedzibę Instytut Ogrodnictwa-  Państwowy Instytut Badawczy. Placówka powstała z połączenia Instytutu Sadownictwa i Kwiaciarstwa oraz Instytutu Warzywnictwa. Miasto samo podkreśla, że dzięki działalności naukowej i popularyzatorskiej prof. Szczepana A. Pieniążka Skierniewice stały się rozpoznawalne w kraju i za granicą.

Jest też wrześniowe Święto Kwiatów, Owoców i Warzyw, czyli największe plenerowe wydarzenie miasta, organizowane tradycyjnie w trzeci weekend września przez miasto, Instytut Ogrodnictwa - PIB i powiat skierniewicki.

Tym bardziej pytanie przedszkolaków nie brzmi naiwnie. Brzmi zaskakująco logicznie:

A gdyby Skierniewice miały swój kwiat?

Podczas rozmów w Przedszkolu nr 3 pojawił się pomysł, by Skierniewice — skoro są już stolicą kwiatów i nauk ogrodniczych – stały się także miastem niezapominajki. W dziecięcej wersji wizja była prosta: niezapominajki mogłyby rosnąć na rabatach, w przestrzeni miasta, przy szkołach i przedszkolach. Ktoś zażartował, że skoro kolor ma być niebieski, można by pomalować wszystko jak w „smerfowej stolicy”, ale szybko wrócono do właściwego sensu, chodzi o kwiaty, nie o dekoracyjną przesadę.

Dzieci opisywały niezapominajkę po swojemu: ładna, niebieska, z żółtym środkiem. Na pomysł, by Skierniewice obsadziły się niezapominajkami i zostały „stolicą niezapominajki”, padła dziecięca aprobata: „spoko”.

Czasem właśnie tyle potrzeba, by uruchomić dobrą miejską ideę.

Bo niezapominajka jako kwiat Skierniewic mogłaby być czymś więcej niż sezonową dekoracją. Mogłaby stać się nowym produktem promocyjnym miasta – delikatnym, ale czytelnym.

Miasto, które pamięta

Niezapominajka ma w sobie siłę, której nie trzeba długo tłumaczyć. Sama nazwa jest komunikatem. Nie zapominaj. O kim? O przyrodzie. O drugim człowieku. O dzieciach wymagających wsparcia. O starszych mieszkańcach. O rzekach, parkach, ogrodach, małych skwerach. O tym, że miasto nie składa się wyłącznie z inwestycji, dróg, budżetów i decyzji administracyjnych, ale także z czułości wobec miejsca.

W tym sensie pomysł przedszkolaków z „Trójki” ma ogromny potencjał.

Nie chodzi o zastępowanie wrześniowego Święta Kwiatów, Owoców i Warzyw. Przeciwnie — niezapominajka mogłaby być jego wiosennym, kameralnym dopełnieniem. Wrzesień w Skierniewicach jest pełen barw, tłumu, parady, owoców, wystaw i ogrodniczego rozmachu. Maj mógłby mieć swój spokojniejszy znak: błękitny, edukacyjny, przyjazny dzieciom, bliski szkołom i przedszkolom.